Art Blakey

Thelonious Monk Quitet – „Round Midnight” Original Version 1947

Oprac. Ewa Kałużna. Fot. last.fm / Pinterest / World Press


Art Blakey

Art Blakey

Art Blakey

Art Blakey

101 lat temu, 11 października 1919, urodził się amerykański perkusista i kompozytor jazzowy, lider legendarnej grupy The Jazz Messengers,

ART BLAKEY
(właśc. Arthur „Art” Blakey vel Abdullah Ibn Buhaina; ur. 11 października 1919, zm. 16 października 1990).

Obok Kenny’ego Clarke’a i Maksa Roacha, Blakey jest współtwórcą nowoczesnego, bebopowego stylu gry na perkusyjnym zestawie jazzowym.
Uważany jest również za jednego z najwybitniejszych przedstawicieli amerykańskiego hard bopu.
Jego styl, pełen bluesowych i funkowych inspiracji, wywarł olbrzymi wpływ na wielu twórców jazzowych.
Art Blakey żył niezwykle intensywnie – ciągle na koncertach lub w drodze na koncerty. Trochę pił, narkotyzował się heroiną. Bardzo dużo palił przez całe życie – w chmurze dymu tytoniowego widać go na okładce „Buhaina’s Delight” z 1961, a z papierosem – na prawie wszystkich jego zdjęciach.
Interesował się nie tylko muzyką, ale również dobrym jedzeniem, pięknymi kobietami i boksem.
Był czterokrotnie żonaty, miał dziewięcioro dzieci. Poza małżeństwami miał wiele romansów.
Często podróżując, bywał narażony na ataki rasistowskie. Został ciężko pobity, w wyniku czego wstawiono mu w czaszkę kawałek metalowej płytki.
W 1983, z powodu pogorszenia się stanu zdrowia Blakeya, do Messengersów dołączył Ralph Peterson Jr., jako drugi perkusista. Ron Wynn zauważył, że ​​Blakey „grał z taką siłą i wściekłością, że w końcu stracił prawie cały słuch, i pod koniec życia często grał już tylko ściśle według instynktu”. Z uporem maniaka, odmawiał noszenia aparatu słuchowego, argumentując, że to pozbawi go jego charakterystycznego timingu, więc przez większość czasu grał po prostu intuicyjnie, wyczuwając wibracje.
W ciągu 35 lat istnienia comba jazzowego Arta Blakeya The Jazz Messengers, w zespole zagrało wielu muzyków, którzy sami mieli w przyszłości stać się znaczącymi postaciami w świecie jazzu. Nierzadko, wkład Blakeya w dziedzinę jazzu ocenia się w odniesieniu do ilości artystów kolejnych pokoleń, którzy stawiali swoje pierwsze kroki w Jazz Messengers Arta Blakeya.
W latach 1947-1949 Art Blakey był znany jako Abdullah Ibn Buhaina, po tym, jak na krótki czas przeszedł na islam po wyjeździe do Afryki. Nazwa Messengers (Posłańcy) była ukłonem w stronę przesłania tej religii.

DZIECIŃSTWO

Niewiele wiadomo o dzieciństwie Arta, poza tym, że urodził się w Pittsburghu, w rodzinie samotnej matki, Marie Roddicker (lub Roddericker). Jego biologicznym ojcem był Bertram Thomas Blakey, pochodzący z Ozark w stanie Alabama.
Wujek Blakeya, Rubi Blakey, był popularnym piosenkarzem, liderem chóru w Uniwersytecie Fisk.
Matka zmarła wkrótce po narodzinach Arta. Wychowywała go zaprzyjaźniona rodzina. Jego matką zastępczą była Annie Peron.
Od najmłodszych lat, Art grał na fortepianie, zarabiając w ten sposób na życie.
We wczesnych latach 30. zamienił fortepian na perkusję. Grał wówczas w „agresywnym stylu swingowym Chicka Webba, Sida Catletta i Raya Bauduca„.

WCZESNA TWÓRCZOŚĆ

Historie z wczesnej kariery Blakeya są pełne sprzeczności.
W latach 1939-1944 Blakey grał z koleżanką z Pittsburgha, Mary Lou Williams, i koncertował z orkiestrą Fletchera Hendersona. Z Mary Lou wyjechał do Nowego Jorku już w 1942, a do orkiestry Hendersona dołączył w 1943.
Podczas gry w zespole Hendersona, Blakey wdał się w bójkę z policją w Georgii, i doznał obrażeń, które spowodowały, że został uznany za niezdolnego do służby podczas II wojny światowej.
Przez krótki czas prowadził wówczas własny zespół w Tic Toc Club w Bostonie.


W latach 1944-1947 pracował z big bandem Billy’ego Eckstine’a, również pochodzącego z Pittsburgha.
Za pośrednictwem tego zespołu, Blakey związał się z ruchem bebopowym, wraz z innymi członkami formacji – Milesem Davisem, Dexterem Gordonem, Fatsem Navarro, Dizzy’m Gillespie’em, Charlie’em Parkerem i Sarah Vaughan:
Billy Eckstine & Art Blaey – „I Want to Talk About You” 1946

AFRYKA

W 1947, po rozpadzie zespołu Eckstine’a, Blakey wyjechał do Afryki, gdzie przebywał i koncertował przez dwa lata.
Wyjazd ten Art opisywał w magazynie „Down Beat” w 1979: „Pojechaliśmy do Afryki. Miałem tam zostać przez trzy miesiące, a zostałem dwa lata, ponieważ chciałem żyć wśród tamtejszych ludzi, dowiedzieć się, jak żyli, a zwłaszcza dowiedzieć się więcej o bębnach. Nie pojechałem do Afryki po naukę gry na perkusji, jak ktoś to napisał. Pojechałem, ponieważ nie miałem tutaj nic lepszego do roboty. Nie grałem żadnych koncertów i musiałem zarabiać, pracując na łodzi. Pojechałem do Afryki, by studiować religię i filozofię. Nie zawracałem sobie głowy bębnami – nie po to tam byłem. Chciałem sprawdzić, co mogę zrobić z religią. Kiedy dorastałem, nie miałem wyboru – po prostu zostałem wrzucony do kościoła. Nie chciałem być chrześcijaninem, nie podobało mi się to. W Stanach mogłem badać politykę, ale nie miałem dostępu do religii świata. Dlatego pojechałem do Afryki. Kiedy wróciłem, ludzie wpadli na pomysł, że pojechałem tam uczyć się muzyki”.
W latach 1947-1949 Blakey nagrywał w Afryce. W tym okresie, studiował tam religię i nawrócił się na islam. Przyjął nazwisko Abdullah Ibn Buhaina.
Szybko jednak przestał być praktykującym muzułmaninem, i przez resztę kariery występował jako Art Blakey.

WSPÓŁPRACA

W latach 50. Blakey wspierał podczas nagrań i koncertów muzyków takich, jak Miles Davis, Charlie Parker, Dizzy Gillespie, Bud Powell i Thelonious Monk.

BLAKEY & DAVIS

5 października 1951 Blakey pojawił się w nowojorskim Apex Studio, na sesji na debiutancką płytę Milesa Davisa jako lidera, pierwszą z pięciu dla Prestige – „The New Sounds”.
Przyjaciele Davisa, Charlie Parker i Charles Mingus, wzięli udział w tej sesji. Gdy Mingus wniósł basową partię do „Conception”, Parker oglądał to z kabiny inżynierskiej. Jego obecność wytrącała z równowagi saksofonistę altowego, Jackie’ego McLeana, dla którego była to pierwsza sesja nagraniowa w życiu:
Miles Davis – trumpet
Jackie McLean – alto sax
Sonny Rollins – tenor sax
Walter Bishop Jr – piano
Tommy Potter – bass
Art Blakey – drums

Także w 1951 został nagrany w tym samym studiu album Davisa z udziałem Blakeya – „Blue Period”, wydany w 1963
Miles Davis – trumpet
Jackie McLean – alto saxophone
Sonny Rollins – tenor saxophone
Walter Bishop Jr – piano
Tommy Potter, Percy Heath – bass
Art Blakey, Roy Haynes – drums

Dwie wspólne sesje Blakeya z Davisem miały miejsce w WOR Studios w Nowym Jorku, 20 kwietnia 1953 i 6 marca 1954. Nagrania ukazały się na składance „Miles Davis Vol. 2” w 1956. Pojawili się tam wówczas J. J. Johnson – trombone, Jackie McLean – alto sax, Jimmy Heath – tenor sax, Gil Coggins i Horace Silver – piano, Oscar Pettiford – bass, Kenny Clarke – drums

Sesja, z 6 marca 1954 w Rudy Van Gelder’s Studio, w Hackensack, w stanie New Jersey, ukazała się na składance „Miles Davis Vol. 3” z 1954:
Miles Davis – trumpet
Horace Silver – piano
Percy Heath – bass
Art Blakey – drums

Z kolei,19 maja 1953 w WOR Studios oraz 15 marca 1954 w Beltone Studios w Nowym Jorku Davis nagrał album „Miles Davis Quartet”
W sesji z 19 maja 1953 Charles Mingus zagrał w utworze „Smooch” na fortepianie. Była to ostatnia sesja studyjna Davisa pod wpływem heroiny. Prawie rok później, 15 marca 1954, Davis odbył drugą z sesji, nagranych natychmiast po skutecznym rzuceniu nałogu heroinowego:
Miles Davis – trumpet
John Lewis, Horace Silver, Charles Mingus – piano
Percy Heath – bass
Max Roach, Art Blakey – drums

Było to ostatnie wspólne nagranie Davisa z Blakeyem.

BLAKEY & MONK

Owocna współpraca Arta z Theloniousem Monkiem trwała blisko ćwierć wieku, w latach 1947-1971. Blakey często uważany jest za najbardziej empatycznego perkusistę Monka. Grał, jako lider, na pierwszej sesji nagraniowej Monka dla Blue Note Records w 1947, i na jego ostatniej sesji, w Londynie w 1971, a także na wielu sesjach pomiędzy.
W okresie 15 października – 21 listopada 1947 Blakey wziął udział w sesjach do albumu „Genius of Modern Music Vol. 1”. To tam wystąpił na pierwszym, legendarnym nagraniu „Round Midnight”, w wykonaniu kwintetu Monka. Nagranie ukazało się najpierw na singlu w 1947, a później na płycie „Genius of Modern Music Vol. 1” w 1952:
Thelonious Monk – piano
Sahib Shihab – alto sax
George Taitt – trumpet
Bob Paige – bass
Art Blakey – drums
Thelonious Monk Quitet – „Round Midnight” Original Version 1947

Thelonious Monk Quitet – „Round Midnight” from „Genius of Modern Music Vol. 1” 1947 (wyd. 1952)

Wersja „Round Midnight”, nagrana przez kwintet Monka w 1947, została w 1993 wprowadzona do Grammy Hall of Fame.
Cała płyta „Genius of Modern Music Vol. 1” z 1947 została wydana w 1952, przez Blue Note:
Thelonious Monk – piano
Danny Quebec West, Edmund Gregory – alto sax
Billy Smith – tenor sax
George Taitt, Idrees Sulieman – trumpet
Milton Jackson – vibraphone
Robert Paige, Gene Ramey, John Simmons – bass
Art Blakey, Shadow Wilson – drums
„Off Minor” from „Genius of Modern Music Vol. 1” 1952

Od 1952 do 1954 Monk nagrywał dla nowej wytwórni – Prestige Records, wydając pięć albumów, w tym także kilka z udziałem Arta Blakeya:
„Thelonious Monk Trio” 1952

„Thelonious Monk Quintet” 1954

Ich wspólne płyty to także m.in.
„Thelonious Monk with John Coltrane”, nagrana w 1957, wyd. w 1961

„Art Blakey’s Jazz Messengers with Thelonious Monk” 1957

a także kilka innych wydawnictw, z kolejnych lat.

ART BLAKEY jako LIDER. „NEW SOUNDS” 1947

W grudniu 1947 Blakey poprowadził jako lider grupę o nazwie Art Blakey’s Messengers, w pierwszej sesji nagraniowej dla Blue Note, na album „New Sounds”. Blakey niedawno odbył pielgrzymkę do Afryki i przyjął islam. Wielu z jego kolegów-muzyków również przyjęło tę religię. W skład oktetu wchodzili:
Walter Bishop Jr. – piano
Kenny Dorham – trumpet
Haleen Rashid – trombone
Sahib Shihab – alto sax
Musa Kaleem – tenor sax
Ernest Thompson – baritone sax
Laverne Barker – bass
Art Blakey – drums, leader
„Musa’s Vision” from „New Souds” 1947

„Groove Street” from „New Souds” 1947

SEVENTEEN MESSENGERS

Mniej więcej w tym samym czasie, w 1947 lub 1949, Blakey prowadził big band o nazwie Seventeen Messengers. Zespół okazał się niestabilny i wkrótce rozpadł się. Nazwa „The Messengers” przez kilka lat pozostawała w uśpieniu.

ART BLAKEY QUINTET

21 lutego 1954, w klubie jazzowym Birdland w Nowym Jorku, grupa o nazwie Art Blakey Quintet dokonała nagrań na żywo, na dwupłytowy album „A Night at Birdland Vol. 1, Vol. 2”. Nagrania odniosły duży sukces. Niektórzy cytują tę datę, jako początek The Jazz Messengers. W kwintecie znaleźli się:
Horace Silver – piano
Lou Donaldson – alto sax
Clifford Brown – trumpet
Curley Russell – bass
Art Blakey – drums, leader.
W klubie Birdland zapowiadał ich słynny mistrz ceremonii, Pee Wee Marquette:
„A Night At Birdland Vol. 1” – Announcement by Pee Wee Marquette 1954

„A Night At Birdland Vol. 1” – „Split Kick” 1954

„A Night At Birdland Vol. 2” – „Now’s the Time” 1954

THE JAZZ MESSENGERS

Nazwa The Jazz Messengers pojawiła się oficjalnie po raz pierwszy dopiero w 1954.
The Jazz Messengers stworzyli kolektyw, prowadzony przez Horace’a Silvera lub Arta Blakeya na zmianę, w różnych terminach.
Muzycy zasłynęli nagraniem 23 października 1955 dwupłytowego albumu, w legendarnym klubie nocnym Café Bohemia w Greenwich Village w Nowym Jorku, dla Blue Note:
„The Jazz Messengers at the Café Bohemia Vol. 1, Vol. 2”:
Horace Silver – piano, leader
Kenny Dorham – trumpet
Hank Mobley – tenor sax
Doug Watkins – bass
Art Blakey – drums
„The Jazz Messengers at the Café Bohemia Vol. 1” Full Album 1955

„The Jazz Messengers at the Café Bohemia Vol. 2” Full Album 1955

Pierwszym albumem studyjnym był „Horace Silver and The Jazz Messengers”, nagrany 3 grudnia 1954 i 6 lutego 1955, w Van Gelder Studio, pod wodzą pianisty, Horace’a Silvera. Muzyka na albumie łączyła wpływy bebopu z bluesem i klimatem gospel. Wystąpili:
Horace Silver – piano, leader
Kenny Dorham – trumpet
Hank Mobley – tenor sax
Doug Watkins – bass
Art Blakey – drums
Jeden z najbardziej udanych utworów z albumu, „The Preacher”, został prawie odrzucony przez producenta Alfreda Liona, który uważał go za „zbyt stary”, jednak przywrócił go pod naciskiem Blakeya i Silvera, którzy zagrozili, że anulują całą sesję:
„The Preacher” from „Horace Silver and The Jazz Messengers” 1955

Rok później, w 1956, Donald Byrd zastąpił Kenny’ego Dorhama na trąbce. Nowy kwintet nagrał dla Columbii płytę „The Jazz Messengers”:
Horace Silver – piano, leader
Donald Byrd – trumpet
Hank Mobley – tenor sax
Doug Watkins – bass
Art Blakey – drums
„Infra-Rae” from „The Jazz Messengers” 1956

„Nica’s Dream” from „The Jazz Messengers” 1956

ART BLAKEY and the „SECOND” JAZZ MESSENGERS
Do tego momentu, Messengersami dowodził Horace Silver. Jednak w 1956 odszedł z grupy, zabierając ze sobą tenorzystę Mobleya i basistę Watkinsa. Wówczas nazwa zespołu ewoluowała, by objąć nazwisko Blakeya – Art Blakey and The Jazz Messengers.
Później, w tym samym roku, oryginalna grupa rozeszła się, a każdy z muzyków poszedł własną drogą. Blakey zachował jednak nazwę Jazz Messengers dla swoich przyszłych grup.
Blakey prowadził The Messengers w różnych konfiguracjach do końca swojego życia.
Była to archetypowa grupa hard-bopowa, grająca agresywny, rozbudowany bop, z wyraźnymi korzeniami w bluesie.
Blakey utworzył nowy skład, który okazał się znacznie bardziej stabilny. Najbardziej znanym nazwiskiem w tamtym czasie było nazwisko saksofonisty altowego, Jackie’ego McLeana. Miał zaledwie 25 lat, ale nagrywał już z Milesem Davisem i Charlesem Mingusem. Grupę uzupełnili Bill Hardman, Sam Dockery i Jimmy „Spanky” DeBrest.
W 1956 nagrali dla Columbii album „Hard Bop”, wydany w 1957, wciąż pod nazwą The Jazz Messengers:
Bill Hardman – trumpet
Jackie McLean – alto sax
Sam Dockery – piano
Spanky DeBrest – bass
Art Blakey – drums
„Hard Bop” 1957

Następnie nagrywali dla kilku różnych wytwórni, w tym dla spółki zależnej RCA, Vik Records, a także takich labeli, jak Pacific Jazz, Elektra, Cadet, Jubilee, Bethlehem, oraz dla Atlantic płytę „Art Blakey’s Jazz Messengers with Thelonious Monk” z 1957.
W tym czasie, nazwa zespołu ewoluowała. ale zawsze zawierała nazwisko Blakeya – The Jazz Messengers featuring Art Blakey na albumie „Ritual”, Art Blakey’s Jazz Messengers na kilku płytach, Art Blakey and His Jazz Messengers na albume „Cu-Bop” z 1957.
WYLĘGARNIA TALENTÓW
Grupa The Jazz Messengers szybko przekształciła się w poligon dla młodych talentów jazzowych. Podczas, gdy weterani jazzu od czasu do czasu pojawiali się ponownie w grupie, w zasadzie każda edycja Messengersów obejmowała skład nowych, młodych graczy. Posiadanie Messengersów w swoim życiorysie było rytuałem wejścia w świat amerykańskiego jazzu, i dawało natychmiastowy status bona fide.
Wielu absolwentów Messengersów stało się gwiazdami jazzu – Lee Morgan, Benny Golson, Wayne Shorter, Freddie Hubbard, Bobby Timmons, Curtis Fuller, Chuck Mangione, Keith Jarrett, Joanne Brackeen, Woody Shaw, Wynton Marsalis, Branford Marsalis, Terence Blanchard, Donald Harrison, Mulgrew Miller. Wielu członków grupy występowało wspólnie z nią, choć nie nagrywali z formacją płyt.
Pełna lista muzyków The Jazz Messengers https://en.wikipedia.org/wiki/The_Jazz_Messengers
SZCZYT POPULARNOŚCI
W 1958 Blakey utworzył nowy skład, z czterema muzykami z Filadelfii – Lee Morganem, Bennym Golsonem, Bobbym Timmonsem i Jymie’em Merrittem. Był to początek prawdopodobnie najbardziej owocnego okresu Jazz Messengers. Wrócili do Blue Note, a pierwsza płyta, „Art Blakey and The Jazz Messengers”, zawierała ich największy hit „Moanin’ ” pianisty Bobby’ego Timmonsa, a także jeszcze dwie piosenki, które stały się klasykami Messengersów oraz całej klasyki jazzowej – „Blues March” i „Along Came Betty” autorstwa saksofonisty Benny’ego Golsona:
Lee Morgan – trumpet
Benny Golson – tenor sax
Bobby Timmons – piano
Jymie Merritt – bass
Art Blakey – drums, leader
„Moanin’ ” from „Art Blakey and The Jazz Messengers” 1959

„Blues March” from „Art Blakey and The Jazz Messengers” 1959

„Along Came Betty” from „Art Blakey and The Jazz Messengers” 1959

Art Blakey & the Jazz Messengers – Live in Belgium, Full Concert 1958
Lee Morgan – trumpet
Benny Golson – tenor sax
Bobby Timmons – piano
Jymie Merritt – bass
Art Blakey – drums

Art Blakey & the Jazz Messengers – „Moanin’ „, Live 1959
Lee Morgan – trumpet
Benny Golson – tenor sax
Bobby Timmons – piano
Jymie Merritt – bass
Art Blakey – drums

Art Blakey & the Jazz Messengers – „No Problem”, Live 1959
Lee Morgan – trumpet
Benny Golson – tenor sax
Bobby Timmons – piano
Jymie Merritt – bass
Art Blakey – drums

Golson opuścił zespół w 1959, po europejskiej trasie koncertowej, która wyprodukowała albumy na żywo „1958 – Paris Olympia” i „Art Blakey et les Jazz-Messengers au club St. Germain”, oraz ścieżkę dźwiękową do filmu „Des femmes disparaissent”. Na krótko zastąpił go Hank Mobley.

JAZZ MESSENGERS & WAYNE SHORTER

Dwie konfiguracje muzyków Jazz Messengers zasługują na szczególną uwagę. W obu, obok Blakeya, najważniejszą rolę odegrał saksofonista Wayne Shorter. W tym okresie, Wayne stał się jednym z najbardziej cenionych młodych saksofonistów, i zyskał międzynarodowe uznanie. Razem koncertowali w Stanach, Japonii i Europie, nagrali wiele uznanych albumów.
W latach 1959-1961 grupa występowała i nagrywała w kwintecie, kontynuując trasę europejską wz1959:
Wayne Shorter – tenor sax
Lee Morgan – trumpet
Walter Davis Jr – piano
Jymie Merritt – bass
Art Blakey – drums.
Ten skład wyprodukował album „Art Blakey et les Jazz Messengers au Théâtre des Champs-Élysées”, nagrany na żywo w 1959 w Paryżu, podczas trasy koncertowej, a wydany przez francuską wytwórnię RCA Records.
Koleją płytą była „Paris Jam Session”, nagrana podczas tej samej sesji w Théâtre des Champs-Élysées w 1959. Poza podstawowym składem, pojawili się tu także w kilku utworach Barney Wilen na sakosofonie altowym i Bud Powell na fortepianie.
Z kolei, po powrocie z trasy, zespół nagrał w 1960 dla Blue Note płytę „The Big Beat”:
„Chess Players” from „The Big Beat” 1960

Ten sam kwintet nagrał podczas dwóch sesji, 7 i 14 sierpnia 1960, album „A Night in Tunisia”

W latach 1961-1964 zespół był sekstetem, ze zmieniającymi się pianistami i basistami. Do grupy dołączył na stałe puzonista Curtis Fuller:
Wayne Shorter – tenor sax
Lee Morgan – trumpet, flugelhorn
Curtis Fuller – trombone
Cedar Walton / Bobby Timmons / Walter Davis, Jr – piano
Jymie Merritt / Reggie Workman – bass
Art Blakey – drums.
Pojawiły się m.in. płyty „Pisces”, nagrywana w latach 1961-1964

„The Freedom Rider”, nagrana w 1961, a wydana w 1964

„Roots & Herbs” z 1961

„The Witch Doctor”, nagrana w 1961, a wydana w 1969

„!!!!! Impulse !!!!! Art Blakey !!!!! Jazz Messengers !!!!!” z 1961

„Mosaic” z 1962

„Caravan” z 1963

„Free for All”, nagrana w 1964, a wydana w 1965

Ostatnią płytą z Shorterem była „Golden Boy” z 1963, nagrana już w dużo bardziej rozbudowanym składzie:
Freddie Hubbard, Lee Morgan – trumpet
Curtis Fuller – trombone
Julius Watkins – French horn
Bill Barber – tuba
James Spaulding – alto sax
Wayne Shorter – tenor sax
Charles Davis – baritone sax
Cedar Walton – piano
Reggie Workman – bass
Art Blakey – drums

Z grupą The Jazz Messengers Shorter nagrał 23 płyty, co jest absolutnym rekordem w ciągu zaledwie pięciu lat współpracy.
Shorter był przez kilka lat dyrektorem artystycznym grupy, i komponował większość utworów. Wiele z kompozycji Shortera z tego okresu stało się przebojami, kojarzonymi z Messengersami Blakeya, i zagościło na stałe w repertuarze grupy, nawet po tym, jak Shorter opuścił ją:
„Lester Left Town”

Eksperymentalne inklinacje Shortera nieustannie pchały Jazz Messengers w stronę granic jazzu, ale Art Blakey ani na chwilę nie odcinał się od bogatej bebopowej tradycji.
Album „Free for All”, nagrany z Messengersami w 1964, postrzegany jest, jako ukłon w stronę Coltrane’a, i stanowi ukoronowanie ambicji Shortera. Płyta uważana jest zarówno za jedno z największych osiągnięć Messengersów, jak i przykład najwyższej klasy hard bopu w ogóle:
Freddie Hubbard – trumpet
Curtis Fuller – trombone
Wayne Shorter – tenor sax
Cedar Walton – piano
Reggie Workman – bass
Art Blakey – drums
The Jazz Messengers with Wayne Shorter – „Free for All”, Full Album 1965

Art Blakey and the Jazz Messengers – „No Problem”, Live in Paris 1959
Wayne Shorter – tenor sax
Lee Morgan – trumpet
Walter Davis Jr. – piano
Jymie Merritt – bass
Art Blakey – drums

Art Blakey and the Jazz Messengers – „A Night in Tunisia”, Live 1960
Wayne Shorter – tenor sax
Lee Morgan – trumpet
Bobby Timmons – piano
Jymie Merritt – bass
Art Blakey – drums

Art Blakey and the Jazz Messengers – Live in Tokyo, Full Performance 1961
Wayne Shorter – tenor sax
Lee Morgan – trumpet
Bobby Timmons – piano
Jymie Merritt – bass
Art Blakey – drums

Art Blakey and the Jazz Messengers – „Moanin’ „, Live in Tokyo 1961
Wayne Shorter – tenor sax
Lee Morgan – trumpet
Bobby Timmons – piano
Jymie Merritt – bass
Art Blakey – drums

Art Blakey and the Jazz Messengers – Live @ Olympia, Paris, Full Concert 1963
Wayne Shorter – tenor sax
Cedar Walton – piano
Curtis Fuller- trombone
Freddie Hubbard – trumpet
Reggie Workman – bass
Art Blakey – drums

Art Blakey and His Jazz Messengers – „Caravan”, Live @ Olympia, Paris 1963
Wayne Shorter – tenor sax
Curtis Fuller – trombone
Lee Morgan – trumpet
Cedar Walton – piano
Jymie Merritt – bass
Art Blakey – drums

Art Blakey & The Jazz Messengers, Live in Sanremo, Full Concert 1963
Freddie Hubbard – trumpet
Wayne Shorter – tenor sax
Curtis Fuller – trombone
Cedar Walton – piano
Reggie Workman – bass
Art Blakey – drums

Art Blakey and The Jazz Messengers – Live @ The Art of Jazz, Germany, Full Concert 1989
Art Blakey – drums, piano, vocal, leader
Walter Davis Jr, Geoffrey Keezer – piano
Wayne Shorter, Benny Golson, Javon Jackson – tenor sax
Donald Harrison, Jackie McLean – alto sax
Terence Blanchard, Freddie Hubbard, Brian Lynch – trumpet
Frank Lacy, Curtis Fuller – trombone
Essiet Essiet, Buster Williams – bass
Roy Haynes – drums
Michele Hendricks – vocals

SPADEK POPULARNOŚCI

Pod koniec lat 60. przyszedł trudny czas dla zespołu. Nastąpił wzrost popularności muzyki rockowej w kulturze popularnej, a świat jazzu eksperymentował z free jazzem i jazz fusion – stylami, o które Blakey nie dbał. Blakeyowi trudno było utrzymać stały skład, a jeszcze trudniej nagrywać.
W latach 1966-1972 Messengersi wyprodukowali tylko jedną oficjalną płytę – „Jazz Messengers ’70”, koncert na żywo w Tokio, w składzie:
Bill Hardman – trumpet
Carlos Garnett – tenor sax
JoAnne Brackeen – piano
Jan Arnet – bass
Art Blakey – drums

Blakey utrzymywał działalność Messengersów w tym okresie głównie za granicą – w Europie i Japonii, gdzie ich popularność nie malała. Składy były płynne, z kilkoma muzykami, zmieniającymi się w zależności od tego, kto był dostępny.
W 1972 ukazał się album „Child’s Dance”, nagrany w wyjątkowo rozbudowanym składzie:
Woody Shaw – trumpet
Buddy Terry – soprano sax
Ramon Morris – tenor sax, flute
Manny Boyd – flute
George Cables – piano, electric piano
John Hicks – electric piano
Mickey Bass, Stanley Clarke – bass
Ray Mantilla, Emanuel Rahim – congas
Nathaniel Bettis, Richie „Pablo” Landrum, Sonny Morgan – percussion
Art Blakey – drums, leader

Płyta „Buhaina” została tak zatytułowana w nawiązaniu do hinduskiego imienia Blakeya, z czasu, gdy przeszedł on na islam w latach 40. Na albumie pojawił się woklaista jazzowy, Jon Hendricks:
Art Blakey – drums
Woody Shaw – trumpet
Carter Jefferson – tenor sax, soprano sax
Cedar Walton – piano, electric piano
Michael Howell – guitar
Mickey Bass – bass
Tony Waters – congas
Jon Hendricks – vocal

POWRÓT na SZCZYT

Blakey walczył o utrzymanie zespołu przez kolejne kilka lat.
Wreszcie, pod koniec lat 70., Messengersi ponownie złapali wiatr w żagle. Gust publiczności zwrócił się w stronę jazzu tradycyjnego, a dyrektorem artystycznym zespołu został genialny trębacz, Wynton Marsalis.
W 1980 Blakey postanowił założyć 11-osobowy big band o nazwie Large Messengers, by wziąć udział w europejskiej trasie. Zespół ten był wyjątkowy, ponieważ zawierał dwa zestawy braci – Wyntona i Branforda Marsalisów oraz Robina i Kevina Eubanksów:
Art Blakey’s Large Messengers – Live @ Jazzfestival, Antibes 1980
Art Blakey, Wynton Marsalis, Branford Marsalis, Kevin Eubanks, Robin Eubanks, Bobby Watson, Valery Ponomarev, Billy Pierce, James Williams, Charles Fambrough, John Ramsay

Regularny sekstet, który wyłonił się z tej europejskiej trasy, obejmował Wyntona Marsalisa, Bobby’ego Watsona, Billa Pierce’a, Jamesa Williamsa i Charlesa Fambrougha.
Grupa wyprodukowała w 1981 trzy albumy: „Art Blakey in Sweden”, „Straight Ahead” oraz „Album of the Year”

W 1982 Wynton i Branford Marsalisowie odeszli z zespołu. Zespół opuścił również Donald Brown, który walczył z artretyzmem.

LEVERKUSEN 1989

W październiku 1989 koncert podczas Leverkusen Jazz Festival w Niemczech upamiętnił 70. urodziny Arta Blakeya. Zagrali Messengersi, a także wielu specjalnych gości – Freddie Hubbard, Terence Blanchard, Donald Harrison, Jackie McLean, Wayne Shorter, Benny Golson, Curtis Fuller, Walter Davis Jr., Buster Williams, Roy Haynes i Michele Hendricks:
„A La Mode” – Live @ Leverkusen Jazz Festival, Germany 1989

Blakey koncertował i nagrywał z Messengersami do końca swojego życia.
Ostatnim albumem Messengersów był „One for All” z 1990, nagrany w składzie:
Dale Barlow, Javon Jackson – tenor sax
Brian Lynch – trumpet
Steve Davis – trombone
Geoff Keezer – piano
Essiet Okon Essiet – bass
Art Blakey – drums, leader
„You’ve Changed” from „One for All” 1990

Zespół wydał prawie 70 płyt, zaś sam Blakey – 10 własnych albumów studyjnych. Art uczestniczył jako sideman w nagraniu dziesiątek płyt różnych muzyków.
W ciągu całej swojej kariery, Art Blakey grał w formacjach Al Cohn & Zoot Sims, Bennie Green Septet, Billy Eckstine and His Orchestra, Buddy DeFranco and His Trio, Buddy DeFranco Quartet, Clark Terry and His Orchestra, Clifford Brown Sextet, Coleman Hawkins Quintet, Dexter Gordon Quintet, Dizzy Gillespie Sextet, East Coast All-Stars, Elmo Hope Quintet, Fats Navarro and His Band, Fats Navarro Quintet, Gil Evans and His Orchestra, Gil Fuller Orchestra, Hank Mobley and His All Stars, Hank Mobley Quartet, Illinois Jacquet and His Orchestra, James Moody and His Modernists, Julius Watkins Sextet, Kenny Burrell Septet, Kenny Dorham Nonet, Kenny Dorham Octet, Lee Morgan Quintet, Lou Donaldson Quintet, Lou Donaldson Sextet, Miles Davis and His Band, Miles Davis and His Cool Wailers, The Miles Davis Quartet, The Miles Davis Sextet, Milton Jackson and His New Group, Paul Bley Trio, Quincy Jones’ All Star Big Band, Randy Weston Trio, Sonny Rollins Quartet, Sonny Rollins Quintet, Sonny Stitt Band, Sonny Stitt Quartet, The Giants of Jazz, The Gigi Gryce Quartet, The Hank Mobley Quintet, The Horace Silver Trio, The Kenny Drew Trio, The Quincy Jones Big Band, The Thelonious Monk Quintet, The Thelonious Monk Septet, Thelonious Monk Sextet, Thelonious Monk Trio, Tina Brooks Quintet, Walter Gil Fuller and His Orchestra, Zoot Sims Quartet,
i we własnych grupach – Art Blakey & The Jazz Messengers, Art Blakey & The Afro Drum Ensemble, Art Blakey and His Afro Cuban Boys, Art Blakey Quartet, Art Blakey Quintet, Art Blakey’s Band, Art Blakey’s Big Band, The Art Blakey Percussion Ensemble.
Dyskografia Arta Blakeya https://en.wikipedia.org/wiki/Art_Blakey_discography
Dyskografia Jazz Messengers https://en.wikipedia.org/…/The_Jazz_Messengers_discography
ŚMIERĆ
Ostatnie występy Blakeya na żywo odbyły się w lipcu 1990.
Art Blakey zmarł 16 października 1990, na raka płuc, pięć dni po swoich 71. urodzinach, w szpitalu St. Vincent’s Hospital and Medical Center w Nowym Jorku.
R.I.P. [*] Na pogrzebie w Abyssinian Baptist Church, 22 października 1990, zebrała się duża grupa muzyków z Jazz Messengers, w tym Brian Lynch, Javon Jackson, Geoffrey Keezer, Wynton Marsalis, Terence Blanchard, Valery Ponomarev, Benny Golson, Donald Harrison i Essiet Okon Essiet.
Perkusista Kenny Washington wykonał kilka najbardziej znanych utworów zespołu, jak „Along Came Betty” Golsona, „Moanin’ ” Timmonsa, czy „One by One” Shortera.
Jackson, członek ostatniej grupy Blakey’s Jazz Messengers, wspominał, jak doświadczenia z Blakeyem zmieniły jego życie, mówiąc: „Nauczył mnie, jak być mężczyzną, jak stanąć odważnie i poddać się rozliczaniu”.
Jackie McLean, Ray Bryant, Dizzy Gillespie i Max Roach również oddali hołd Blakeyowi podczas pogrzebu.
Death of Art Blakey

Pozostawił po sobie niezliczone nagrania. Poza wydawnictwami z Messengersami, można go usłyszeć na albumach Jimmy’ego Smitha, Herbie’ego Nicholsa, Cannonballa Adderleya, Sonny’ego Rollinsa, Milesa Davisa i wielu innych.
Pośmiertnie Art Blakey został uhonorowany dwunastoma różnymi nagrodami i upamiętnieniami, włącznie z Grammy Lifetime Achievement Award w 2005.
Posłuchajmy także:
Art Blakey & The Jazz Messengers – Live @ Jazz 625, Full Concert 1965
Lee Morgan – trumpet
John Gilmore – tenors sax
John Hicks – piano
Victor Sproles – bass
Art Blakey – drums

Art Blakey & The Jazz Messengers – „In Case You Missed It”, „Fuller Love”, Live @ Village Vanguard, New York 1982
Wynton Marsalis – trumpet
Branford Marsalis – alto sax
Bill Pierce – tenor sax
Donald Brown – piano
Charles Fambrough – bass
Art Blakey – drums

https://www.youtube.com/watch?v=e5RDNt52Dz8

Art Blakey & The Jazz Messengers – Live @ Jazz Jamboree, Warsaw, Full Concert 1989, Audio

Art Blakey & The Jazz Messengers – Live @ Ronnie Scott’s, London, Full Concert 1990
Lonnie Plaxico – bass
Art Blakey – drums
Mulgrew Miller – piano
Donald Harrison – alto saxophone
Jean Toussaint – tenor saxophone
Terence Blanchard – trumpet