Chick Corea

Fot. Lynne Goldsmith

(oprac. Ewa Kałużna)

12 czerwca 2018 r. swoje 77. urodziny świętuje

CHICK COREA

(ur. 12 czerwca 1941; właśc. Armando Anthony Corea), amerykański pianista jazzowy, klawiszowiec, kompozytor. Jest wymieniany wśród mistrzów języka jazzowego i porównywany do Herbie Hancocka, McCoya Tynera i Keitha Jarretta, jako najbardziej wpływowy klawiszowiec jazzowy XX w.
Jest jednym z pionierów jazz fusion, a wśród gatunków, na które znacząco wpłynął, można wymienić post-bop, jazz latynoski, free jazz, jazz awangardowy oraz jazz klasyczny.
Jest rzadkością w swojej biegłości grania, zarówno na klawiszach, jak i syntezatorach, oraz jednym z pierwszych, którzy w pełni wykorzystali potencjał instrumentów elektronicznych.
Chick Corea zdobył 22 nagrody Grammy i był nominowany ponad 60 razy https://www.grammy.com/grammys/artists/chick-corea

Chick Corea posiada korzenie włoskie i hiszpańskie. Jego ojciec Armando, zawodowy trębacz jazzowy, przewodził Original Dixieland Jazz Band w latach 30. i 40. To on zapoznał Chicka z grą na pianinie, gdy chłopiec miał zalewdie 4 lata. Ogromna kolekcja jazzowa ojca, jego zawód, znajomi - to wszystko sprawiło, iż syn był dosłownie otoczony jazzem, co na zawsze ukształtowało przyszłego muzyka.
Fakt, iż czas jego dorastania przypadł na okres bebopu, sprawił, że to właśnie gwiazdy i pionierzy bebopu, jak Dizzy Gillespie, Charlie Parker, Bud Powell, Horace Silver czy Lester Young, odcisnęli niebywałe piętno na Corei, co u późniejszego, dojrzałego pianisty słychać bardzo wyraźnie.
Mając 8 lat, Chick podjął także naukę gry na perkusji, co umożliwiło mu później obchodzenie się z fortepianem trochę jak z instrumentem perkusyjnym.
Pośród muzyków, którzy wpłynęli na Coreę, wymienia się Mozarta, Beethovena, Arta Tatuma, Theloniousa Monka, Billa Evansa, a przede wszystkim - Buda Powella.
Wartym wspomnienia jest wpływ pianisty koncertowego Salvatore Sullo, pod okiem którego ośmioletni Corea zaczął się szkolić, i który to zapoznał go z muzyką klasyczną, oraz rozbudził w nim zainteresowanie kompozycją muzyczną.
Gdy w szkole średniej Chick dostał od ojca czarny smoking, jako początkujący pianista występował z zespołami Mongo Santamarii, Williego Bobo, Blue Mitchella oraz Stana Getza.

Jako pełnoprawny lider zadebiutował w 1966 albumem "Tones For Joan’s Bones", w trio ze Steve'em Swallowem (bass) i Joe Chambersem (drums) https://www.youtube.com/watch?v=1rTH-J3lYe8

Dwa lata później ukazał się, nagrany w trio z Royem Haynesem i Miroslavem Vitousem, krążek "Now He Sings, Now He Sobs" - do dziś uważany za klasyczny https://www.youtube.com/watch?v=lIR7rX9ka4g

Pod koniec lat 60. Corea zastąpił Herbiego Hancocka w zespole Milesa Davisa. Bez wątpienia ten okres należy zaliczyć do najważniejszych momentów w karierze artysty. W zespole Davisa Corea eksperymentował z użyciem instrumentów elektrycznych, głównie elektrycznego fortepianu. Corea uczestniczył w nagraniu 13 albumów Davisa, m.in. tak ważnych, jak "Filles De Kilimanjaro" (1969) https://www.youtube.com/watch?v=noUs3NfC07o

"In A Silent Way" (1969) https://www.youtube.com/watch?v=YHesqaMhh34

"Bitches Brew" (1970), uważanego za pierwsze połączenie jazzu i rocka https://www.youtube.com/watch?v=SbCt-iXIXlQ

"Miles Davis at Fillmore: Live at the Fillmore East" (1970) https://www.youtube.com/watch?v=nm_HpohWGSY

czy "Live-Evil" (1971) https://www.youtube.com/watch?v=n_sDYPbiwMA

Po opuszczeniu Davisa, Chick występował z Anthonym Braxtonem, Davem Hollandem, a także ze Stanem Getzem.
Kolejnym ważnym etapem w karierze pianisty było sformowanie grupy Return To Forever - jednej z najważniejszych grup fusion w historii. W 1974 współpracę z zespołem podjął Al Di Meola. Rockowo zorientowane brzmienie, wpływy elektroniki i genialne jazzowe improwizacje potwierdziły wyjątkowość Chicka Corei.
Ich pierwszy album "Return to Forever" został nagrany w 1972 https://www.youtube.com/watch?v=0TcSK6MYkpU

Na tym albumie znalazły się słynne obecnie utwory Corei - "Crystal Silence" https://www.youtube.com/watch?v=IM40rzqKmZs

i "La Fiesta" https://www.youtube.com/watch?v=SAWekvoJ1Zw

Kompozycja Corei "Spain", która pojawiła się na albumie Return to Forever "Light as a Feather" z 1972, jest jego najbardziej popularnym utworem, który został później nagrany przez wielu artystów https://www.youtube.com/watch?v=a_OEJ0wqt2g
Po rozpadzie Return To Forever w 1977, Corea położył nacisk na występy akustyczne. Pojawiał się wówczas w wielu konfiguracjach, grając m.in. z Herbie'em Hancockiem czy Michaelem Breckerem https://www.youtube.com/watch?v=22i57u2eMDE

Return to Forever reaktywował się w 1983, a następnie w 2010. Zespół istnieje do dziś. Aktualny skład:
Chick Corea - instrumenty klawiszowe (1972-1977, 1983, 2008, 2010-obecnie)
Stanley Clarke - bas (1972-1977, 1983, 2008, 2010-obecnie)
Lenny White - perkusja (1973-1976, 1983, 2008, 2010-obecnie)
Frank Gambale - gitara (2010-obecnie)
Jean-Luc Ponty - skrzypce (2010-obecnie)
Najnowszy album zespołu pochodzi z 2012 - "The Mothership Returns" https://www.youtube.com/watch?v=poqoxLZlZrI

Założony przez Chicka Coreę w 1985 The Elektric Band kontynuował poszukiwania Return To Forever, stając się kolejnym z wielu zespołów Corei, które odcisnęły piętno na współczesnym jazzie. Grupa występowała w składzie: John Patitucci, Frank Gambale, Eric Marienthal oraz Dave Weckl https://www.youtube.com/watch?v=sSJYlfHjrTE

Z basistą Patituccim oraz perkusistą Dave’em Wecklem Corea założył Akoustic Trio https://www.youtube.com/watch?v=YgnNQlc7yjc

W latach 1996-1997 pianista koncertował ze znakomitym składem, m.in. z Kennym Garrettem i Wallace’m Roneyem, odgrywając własne wersje standardów Buda Powella oraz Theloniousa Monka https://www.youtube.com/watch?v=kS4mFrMhuxA

Chick Corea: Thelonius Monk - "Round Midnight" (Solo Piano 1983) https://www.youtube.com/watch?v=XSJvJVSxoTo

W drugiej części swojej kariery Corea bardziej zainteresował się współczesną muzyką klasyczną. Skomponował swój pierwszy koncert fortepianowy i adaptację autorskiego utworu "Spain" na pełną orkiestrę symfoniczną. Wykonał go w 1999 z London Philharmonic Orchestra https://www.youtube.com/watch?v=QOV0pJe1_8Y

Corea wkroczył w XXI wiek z solowymi albumami: "Solo Piano: Originals" oraz "Solo Piano: Standards" (2000). Kolejne krążki to: "Past, Present & Futures" (2001), "Rendezvous In New York" (2003), "To The Stars" (2004) oraz "The Ultimate Adventure" (2006) https://www.youtube.com/watch?v=LmOttylqBbM

W 2007 ukazało się pięć albumów w cyklu "5 Trios" https://www.youtube.com/watch?v=xltTOIREdGw

W 2008 premierę miał, nagrany w duecie z Garym Burtonem, album "The New Crystal Silence". Krążek ten został nagrodzony Grammy https://www.youtube.com/watch?v=5ewL8Ysh0Oc

Mimo wieloletniej obecności na scenie Chick Corea wciąż pozostaje artystą zaskakującym i niezwykle oryginalnym, który nigdy nie osiadł na laurach.
Niektórzy krytycy twierdzą, iż karierę Corei charakteryzują sporadyczne, mało ciekawe przestoje, podczas których powstają słabe, pisane pod publikę dzieła na pokaz. Jego ogromna dyskografia otrzymała zaskakująco dużą ilość dość kiepskich recenzji. Tak czy owak, nawet tych kilka mniej cenionych albumów nie jest w stanie przesłonić imponującego dorobku twórczości Corei.

Chick Corea wielokrotnie odwiedzał Polskę. 1 lipca 2018 wystąpi podczas Szczecin Music Fest w Filharmonii w Szczecinie https://bilety.fm/pl/muzyka/2598-bilety-na-koncert-chick-corea-akoustic-band-1-lipca-2018-o-19-00-w-filharmonii-w-szczecinie.html

Dyskografia: https://en.wikipedia.org/wiki/Chick_Corea_discography
Chick Corea wydał prawie 100 albumów jako lider lub współlider, uczestniczył w nagraniu 15 albumów z zespołami Circle oraz Return to Forever, 13 albumów z Milesem Davisem, zaś jako sideman wystąpił na ponad 50 albumach, m.in. takich wykonawców, jak: Anthony Braxton, Ron Carter, Stanley Clarke, Larry Coryell, Richard Davis, Stan Getz, Herbie Hancock, Joe Henderson, Chaka Khan, Pete La Roca, Airto Moreira, Wayne Shorter, Gábor Szabó, Miroslav Vitous, Dee Dee Bridgewater.

Posłuchajmy:
"Now He Sings, Now He Sobs" (1968) https://www.youtube.com/watch?v=29WR8prMC7M

"La Fiesta" (1988) https://www.youtube.com/watch?v=8eVuwsimbtw

"Spain" (2004) https://www.youtube.com/watch?v=IWBkVucVMCY

"The Ultimate Adventure" (2007) Full Concert https://www.youtube.com/watch?v=LmOttylqBbM

"Armando's Rhumba" (2011) https://www.youtube.com/watch?v=VRSjLkj0VMw

The Chick Corea Elektric Band, 2017 https://www.youtube.com/watch?v=ugWxOtDjxvo

Chick Corea & The Jazz at Lincoln Center Orchestra, Full Concert, 2018 https://www.youtube.com/watch?v=14QCVVSz-PI

HAPPY 77th BIRTHDAY, CHICK COREA !!!