Eva Cassidy

„I Could Have Told You So”

Oprac. Ewa Kałużna Fot. evacassidy.org

Eva Cassidy
Fot. evacassidy.org

Eva Cassidy
Fot. evacassidy.org

Dziś, 2 lutego 2021 skończyłaby 58 lat amerykańska piosenkarka, kompozytorka i gitarzystka, poruszająca się w różnych gatunkach – od jazzu i bluesa, poprzez folk i gospel, aż po country i pop. Przeżyła zaledwie 33 lata, ale jej muzyka żyje i nadal porusza serca słuchaczy,

EVA CASSIDY
(ur. 2 lutego 1963, zm. 2 listopada 1996).

Chociaż posiadała szerokie możliwości wokalne, przez całe swoje życie nie była znana poza okolicami Waszyngtonu. Pomimo sugestywnego instrumentu, jakim był jej głos, wytwórnie muzyczne uciekały przed nią, nie wiedząc, jak sprzedać jej eklektyczny repertuar. Ze swojej strony, Cassidy zdecydowanie odmawiała poddania się zaszufladkowaniu, stawiając wybraną przez siebie muzykę ponad wszelką potencjalną sławę.

Dopiero po jej przedwczesnej śmierci, nagrania Evy odniosły ogromny sukces.

Eva Cassidy urodziła się jako trzecie z czwórki dzieci Hugha i Barbary Cassidy. Dorastała w Oxon Hill, a później w Bowie, w stanie Maryland. Jej ojciec, nauczyciel, rzeźbiarz i amatorski muzyk irlandzkiego i szkockiego pochodzenia, był także byłym mistrzem świata w trójboju siłowym. Matka, Barbara z domu Kratzer, pochodzenia niemieckiego, z Bad Kreuznach, była ogrodniczką.

Od lat dziecięcych Eva wykazywała wyjątkowe zdolności artystyczne i muzyczne. Jednak ze względu na wrodzoną nieśmiałość, do końca kariery miała duże problemy z występami przed publicznością.

W wieku 9 lat otrzymała od ojca gitarę i zaczęła występować z młodszym bratem na spotkaniach rodzinnych. Interesował ją jazz taneczny i folk, a jej ulubioną piosenkarką była Buffy Sainte-Marie.

Ojciec Evy, Hugh Cassidy, utworzył w tym czasie rodzinny zespół folkowy, w którym on grał na basie, Eva śpiewała i grała na gitarze, a brat Danny – na skrzypcach.

Kiedy była nastolatką, nadal nie zdawała sobie sprawy ze swego talentu wokalnego i nie myślała o karierze piosenkarki. Jednak okazjonalnie występowała ze szkolnym zespołem, uzyskując pochlebne opinie.
W wieku 11 lat zaczęła już karierę „profesjonalną”, występując na weselach, przyjęciach i w pubach w Waszyngtonie, z grupą o nazwie Easy Street.

Podczas studiów w Bowie High School, śpiewała z lokalnym zespołem o nazwie Stonehenge.
Latem 1983 występowała zarobkowo, razem z Dannym, w lokalnym parku rozrywki Wild World Theme Park w stanie Maryland. Opracowali wówczas wspólnie z bratem wiele utworów z repertuaru, który Eva wykorzystała w swojej późniejszej karierze.

W latach 80. współpracowała z kilkoma zespołami, między innymi z soulowym The Honeybees i techno-popowym Characters Without Names.


Eva Cassidy
Fot. evacassidy.org

Eva Cassidy
Fot. evacassidy.org

Była współautorką wielu utworów, które nagrywano wówczas w domowych studiach nagraniowych.
Po ukończeniu szkoły, Eva przez pewien czas studiowała sztuki piękne w Prince George’s Community College. Rozczarowana tym kierunkiem działalności artystycznej, porzuciła studia, i zaczęła pracować w szkółce ogrodniczej matki, a później przy malowaniu mebli w Annapolis.
W wolnym czasie eksplorowała inne formy artystyczne – malarstwo, rzeźbę i projektowanie biżuterii.

W 1986 wieloletni przyjaciel, Dave Lourim, gitarzysta zespołu Stonehenge, przekonał Evę do nagrania partii wokalnych dla jego pop-rockowego projektu „Method Actor” (utwory z tej sesji nagraniowej zostały wydane dopiero w 2002):


Eva Cassidy & Method Actor – „The Rose”, Live 1986

Eva Cassidy & Method Actor – „Getting Out”, Audio 1986

To przywiodło ją do studia Black Pond, gdzie poznała inżyniera dźwięku i basistę, Chrisa Biondo. Chris pomógł jej znaleźć pracę w roli piosenkarki sesyjnej, a później przedstawił ją Alowi Dale, który został jej menadżerem.

Eva śpiewała back-upy dla różnych wykonawców – od rhythm’n’bluesowego zespołu Experience Unlimited po rapera E-40.
Biondo i Cassidy przez jakiś czas pozostawali w romantycznym związku.

W 1990 Chrisowi udało się przekonać Evę, by utworzyła kwintet pod nazwą Eva Cassidy Band. Zespół zaczął występy w okolicach Waszyngtonu. Mimo problemów Evy z występami przed publicznością, zespół stopniowo zdobywał coraz szerszą popularność wśród okolicznych fanów. Występowali w składzie:
Eva Cassidy – vocals
Keith Grimes – guitar
Lenny Williams – keyboards
Chris Biondo – bass
Raice McLeod – drums.

W 1992 Chris przedstawił nagrania demo Evy znanemu wokaliście jazzowemu i bluesowemu, „ojcu chrzestnemu go-go”, Chuckowi Brownowi. Rezultatem było pierwsze komercyjne nagranie Cassidy – wspólny z Brownem album „The Other Side”, gdzie znalazły się sprawdzone standardy jazzowe:
„God Bless the Child”

„You’ve Changed”

„I Could Have Told You So”

„You Don’t Know Me”

Od tego czasu, Evą zaczęły interesować się różne wytwórnie. Brown zamierzał nagrać dodatkowy duet z Cassidy na swój kolejny album. To jednak wymagałoby zawężenia repertuaru do jednego gatunku muzycznego, na co wokalistka nie zgodziła się.
Została wówczas jednak zauważona i uhonorowana nagrodą Wammie, w kategorii Vocalist Jazz / Traditional, przez stowarzyszenie muzyczne Washington Area Music Association.

W następnym roku została zaproszona do występu na żywo. Wybrała piosenkę „Over the Rainbow”. Tego wieczoru zabrała do domu dwie nagrody Wammie – ponownie w kategorii Vocalist Jazz / Traditional, a także Roots Rock / Traditional R&B.
Na krótki okres w tym samym roku, Cassidy podpisała umowę z wytwórnią Blue Note, by związać się ze smooth-jazzowym zespołem Pieces of a Dream, wydać z nimi album i odbyć wspólną trasę koncertową po kraju. Zaśpiewała dwa utwory na tym, głównie instrumentalnym, albumie. Było to dla niej niezapomniane muzycznie doświadczenie:
Pieces of a Dream feat. Eva Cassidy – „Goodbye Manhattan”

W styczniu 1996 artystka nagrała w jazzowym klubie Blues Alley w Waszyngtonie album koncertowy „Live at Blues Alley”. Z powodu usterki technicznej, na albumie umieszczono pierwotnie tylko 12 z 31 nagranych wówczas utworów.
Komplet 31 utworów z tej sesji został ostatecznie wydany 20 lat później, w 2015, jako „Nightbird”:
„Nightbird” Album Trailer 2015

Niezadowolona ze sposobu, w jaki brzmiała podczas występu w Blues Alley z powodu przeziębienia, Eva była niechętna wydaniu albumu. Ostatecznie jednak ustąpiła, pod warunkiem, że utwór studyjny „Oh, Had I a Golden Thread”, ulubiona piosenka Cassidy, zostanie dołączona do tego wydania, i że zaczną pracować nad kolejnym albumem studyjnym:
„Oh, Had I a Golden Thread”

Obawa okazała się nieuzasadniona, ponieważ lokalni recenzenci i społeczeństwo zareagowali pozytywnie. „The Washington Post” skomentował, że „Cassidy może śpiewać wszystko – folk, blues, pop, jazz, R&B, gospel, i sprawić, by brzmiały, jakby każdy z tych gatunków był jedyną muzyką, która ma znaczenie”.
W tym samym roku Eva rozpoczęła nagrywanie albumu studyjnego, który ostatecznie został wydany już pośmiertnie, w 1997 – „Eva by Heart”:
„I Know You by Heart” from „Eva by Heart”

Po wydaniu tego albumu krytyk muzyczny, Joel E. Siegel, określił Cassidy, jako „jeden z największych głosów jej pokolenia”.
CHOROBA
W lipcu 1996, podczas koncertu, promującego album „Live in Blues Alley”, Eva Cassidy zaczęła odczuwać bóle w biodrze, które przypisywała pracy na drabinie przy malowaniu murali. Ból jednak nie mijał, a prześwietlenie wykazało złamanie.
U piosenkarki rozpoznano zaawansowaną postać nowotworu – czerniaka złośliwego, który rozprzestrzenił się już na kości, powodując złamanie, a także na płuca. Okazało się, że we wrześniu 1993 Cassidy usunięto znamię, które wykazywało cechy nowotworu złośliwego. Jednak artystka zaniedbała wizyty kontrolne, tak więc nawrót choroby nie został odpowiednio wcześnie wykryty.
Lekarze oszacowali, że zostało jej od trzech do pięciu miesięcy życia. Cassidy zdecydowała się na agresywne leczenie, ale jej stan zdrowia szybko pogorszył się.

OSTATNI WYSTĘP

17 września 1996 na koncercie charytatywnym w Bayou, wystąpiła po raz ostatni publicznie, poruszając się z pomocą sprzętu rehabilitacyjnego. Dała ostatni koncert-benefis dla rodziny, grupy przyjaciół i wielbicieli jej talentu:
„San Francisco Bay Blues” – Live September 17th, 1996

Koncert zakończyła utworem „What a Wonderful World” – Live September 17th, 1996

ŚMIERĆ

Dodatkowa chemioterapia okazała się nieskuteczna.
Eva Cassidy zmarła 2 listopada 1996, w domu rodzinnym w Bowie, w stanie Maryland. Miała zaledwie 33 lata.
R.I.P. [*]

Zgodnie z życzeniem Evy, jej ciało zostało poddane kremacji, a popioły rozproszono na brzegach jeziora w St. Mary’s River Watershed Park, rezerwacie przyrody w pobliżu Callaway, w stanie Maryland.
W 1998 wydano kompilację nagrań z trzech albumów, pod wspólnym tytułem „Songbird”. Wydawnictwo pozostawało praktycznie nieznane przez kilka następnych lat. Dopiero, kiedy prezenter muzyczny BBC Radio 2, Terry Wogan, odkrył jej twórczość, rozpoczęła się ogromna fala zainteresowania Evą Cassidy:
„Songbird”

W 2001 zarówno album, jak i singel „Fields of Gold”, znalazły się na pierwszych miejscach brytyjskich list przebojów. Sting, autor piosenki, wzruszył się do łez, słuchając wersji, zaśpiewanej przez Evę Cassidy:
„Fields of Gold”

Od tego czasu ukazało się wiele kompilacji, m.in. w 2018 wydano składankę „Songbird 20”.
W 2001 została wydana książka o życiu i twórczości Evy Cassidy, która powstała w oparciu o wywiady z rodziną, przyjaciółmi i współpracownikami. Książka cieszyła się ogromną popularnością w Europie, jednak do tej pory nie została wydana w Stanach.
W marcu 2001 w amerykańskiej stacji telewizyjnej ABC pokazano film dokumentalny „The Eva Cassidy Story”.
Z kolei, brytyjska ITV pokazała film o Evie, w programie „Tonight with Trevor McDonald”:
„Eva Cassidy: Timeless Voice” Full Documentary Film

Powstał również musical – „Over the Rainbow – The Eva Cassidy Story”

Amerykańska łyżwiarka figurowa, Michelle Kwan, przedstawiła publiczności utwór w wykonaniu Evy Cassidy, „Fields of Gold”, podczas swojego występu na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich w 2002 w Salt Lake City

W 2004 ukazała się płyta „American Tune”. Stała się ona trzecią z kolei płytą Cassidy, która dotarła do pierwszego miejsca na liście najlepiej sprzedających się albumów w Wielkiej Brytanii. Dotąd nie osiągnął tego pośmiertnie żaden inny wykonawca, nawet Elvis Presley:
„American Tune” 2004

Dyskografia Evy Cassidy:
1992: The Other Side – with Chuck Brown
1996: Live at Blues Alley
1997: Eva by Heart
1998: Songbird (reedycja 2018 „Songbird 20”, zremasterowana, z czterema dodatkowymi utworami)
2000: Time After Time
2000: No Boundaries
2002: Imagine
2004: American Tune
2004: Wonderful World (kompilacja)
2004: Eva Cassidy Sings (DVD)
2008: Somewhere
2011: Simply Eva
2012: The Best of Eva Cassidy (kompilacja)
2015: Nightbird
2017: Eva Cassidy Greatest Hits (kompilacja)
2018: Songbird 20 (kompilacja)
2018: Eva Cassidy & the London Symphony Orchestra.

Najnowsze wydawnictwo to singiel „Eva Cassidy & the London Symphony Orchestra” z 2018:
„Autumn Leaves” from „Eva Cassidy & the London Symphony Orchestra”, Official Video 2018

Posłuchajmy utworów na żywo w wykonaniu Evy Cassidy, w klubie Blues Alley, podczas sesji do albumu „Live at Blues Alley”, w styczniu 1996:
„Over the Rainbow”

„People Get Ready”

„Autumn Leaves”

„Time after Time”

„Chain of Fools”

„Take Me to the River”

„Nightbird”

czy rewelacyjne wykonanie „You’ve Changed”

oraz Katie Melua & Eva Cassidy – „What a Wonderful World” Official Video 2008