Jan Hammer


Oprac. Ewa Kałużna, fot. guitar-channel.com / rockbook.hu / modernscore.com

Jan Hammer
fot. guitar channel com

Jan Hammer
fot. rockboo hu

Jan Hammer
fot. modernscore com


17 kwietnia 2020 roku, swoje 72. urodziny świętuje legendarny czesko-amerykański muzyk jazzowy, jazz-rockowy, popowy, rockowy i z obszaru elektroniki, pianista, keyboardzista, perkusista, kompozytor, producent.
Był członkiem Mahavishnu Orchestra, grał i nagrywał z Jeff Beck Group, z formacjami Ala Di Meoli i wielu innymi zespołami. Autor kultowego soundtracku do "Miami Vice",

JAN HAMMER (ur. 17 kwietnia 1948).

Kariera Jana Hammera rozpoczęła się od muzyki klasycznej, poprzez jazz-rock, aż do elektroniki, dźwięków syntezatorów, mediów interaktywnych, telewizji, filmu i animacji.
Posiada dwa własne studia nagrań - Red Gate Studio w Kent, w stanie Nowy Jork, oraz Redgate Studios w Holmes, także w stanie Nowy Jork.
W trakcie kariery, Hammer współpracował z najbardziej wpływowymi muzykami jazzowymi i rockowymi, jak: John McLaughlin, Jeff Beck, Al Di Meola, Mick Jagger, Carlos Santana, Stanley Clarke, Tommy Bolin, Neal Schon, Steve Lukather czy Elvin Jones.

Nagrał 6 albumów z Mahavishnu Orchestra, 7 z Jeffem Beckiem, 8 z Alem Di Meolą, i wiele z innymi muzykami, a także wydawnictwa autorskie. Nadal jest aktywny, nagrywa i koncertuje.

Urodził się w Pradze, w muzykalnej rodzinie. Jego matką była Vlasta Průchová, znana czeska piosenkarka, zaś ojciec, Jan Hammer, był z zawodu lekarzem, ale przeszedł przez szkołę gry na wibrafonie i gitarze basowej, i okazjonalnie grywał jazz.
Jan zaczął grać na pianinie w wieku czterech lat, a formalną naukę rozpoczął dwa lata później. Chciał iść w ślady ojca, w kierunku medycyny, dopóki przyjaciel rodziny nie przekonał go do rozwijania talentów muzycznych.

W wieku 14 lat Jan założył pierwsze własne trio jazzowe w szkole średniej. Występował i nagrywał już wówczas w całej Europie Wschodniej.
Studiował w praskiej Akademii Sztuk Muzycznych, gdzie zgłębiał wiedzę w kilka kierunkach, w tym harmonię, historię muzyki i kompozycję klasyczną.
Kiedy wojska Układu Warszawskiego zaatakowały Czechosłowację 20 sierpnia 1968, podczas tzw. Praskiej Wiosny, studia Hammera w akademii zostały przerwane.

Dziesięć dni później, 30 sierpnia 1968, Jan pojechał do Monachuim, na koncert z trio jazzowym. Występ w The Domicile został uwieczniony na albumie "Maliny Maliny" i wydany przez niemiecką wytwórnię MPS Records.
Hammer nie wrócił już wówczas do Czechosłowacji - pojechał się do Stanów. Tam otrzymał stypendium w prestiżowym Berklee College of Music w Bostonie, i wkrótce przyjął obywatelstwo amerykańskie.
Po ukończeniu studiów w Berklee, Jan początkowo przez rok występował z Sarah Vaughan, jako klawiszowiec i dyrygent, a także nagrywał z Elvinem Jonesem i Jeremym Steigiem.
Wiosną 1971 przeniósł się na Dolny Manhattan w Nowym Jorku.

THE MAHAVISHNU ORCHESTRA
Na prośbę Johna McLaughlina, Hammer dołączył wówczas do pierwszego składu zespołu The Mahavishnu Orchestra - wkrótce najbardziej cenionej grupy jazz-rockowej. Pierwotny skład tworzyli:
John McLaughlin - electric guitar
Jerry Goodman - electric violin
Jan Hammer - piano Fender, piano, Moog
Rick Laird - bass guitar
Billy Cobham - drums, percussion.

Skrzypce były instrumentem, który interesował McLaughlina od dzieciństwa.
Z powodu ówczesnych problemów imigracyjnych Jean-Luca Ponty'ego, John nie mógł mieć go w zespole, choć był on jego pierwszym wyborem. Po wysłuchaniu różnych płyt ze skrzypkami, zatrudnił Jerry'ego Goodmana.
Pierwszym basistą, którego McLaughlin chciał poprosić o dołączenie, był Tony Levin, jednak ostatecznie wybrał Irlandczyka, Ricka Lairda, z którym znał się dobrze od lat.
Klawiszowiec, Jan Hammer, został znaleziony dzięki jego przyjaźni z Miroslavem Vitousem z Weather Report.

Grupa po raz pierwszy spotkała się w lipcu 1971, i ćwiczyła zaledwie przez przez tydzień.
Ich pierwszy występ na żywo odbył się w The Gaslight Cafe w Nowym Jorku, gdzie zagrali jako support bluesmana, Johna Lee Hookera.

Złożony z szerzej nieznanych w USA, muzyków zespół nie mógł liczyć na długie sesje nagraniowe i drogą kampanię reklamową.
Oprócz tego, że muzycy nie posiadali najdroższego sprzętu, również technicy nie potrafili do końca poradzić sobie z przetworzeniem dźwięku, który charakteryzowała jedna cecha - był, jak na tamte czasy, nieprawdopodobnie głośny.

The Mahavishnu Orchestra wykonywała technicznie trudny i złożony styl muzyki, łączący elektryczny jazz i rock ze wschodnimi i indyjskimi wpływami. Zespół ten przyczynił się do ustanowienia FUSION jako nowego, rozwijającego się stylu jazzowego.
Grupa zasłynęła przede wszystkim z wirtuozerii i monumentalnych form, a znakiem rozpoznawczym McLaughlina stała się wówczas dwugryfowa gitara oraz charakterystyczny, szybki i nerwowy sposób gry.

Wydany pod koniec 1971 debiutancki album The Mahavishnu Orchestra "The Inner Mounting Flame" nie odbił się szerokim echem


The Mahavishnu Orchestra - Live Full Concert 1972
John McLaughlin - electric guitar
Jerry Goodman - electric violin
Jan Hammer - piano Fender, piano, Moog
Rick Laird - bass guitar
Billy Cobham - drums, percussion


The Mahavishnu Orchestra - Live in Munich, Germany, Full Concert 1972


McLaughlin miał konkretne pomysły na instrumentację grupy, zgodne z jego bardzo oryginalną koncepcją mieszania gatunków muzycznych. Szczególnie zależało mu na skrzypcach, jako integralnym uczestniku ogólnego brzmienia grupy.
Grupa ewoluowała. McLaughlin zaadaptował coś, co stało się jego znakiem firmowym - dwugryfową gitarę 6- i 12-strunową, która pozwalała na ogromną różnorodność tekstur muzycznych.
Jan Hammer stał się jednym z pierwszych, którzy grali na syntezatorze Minimoog.
Instrument ten pozwolił mu dodać więcej dźwięków i grać bardziej swobodne solówki, na równi z gitarą i skrzypcami.

Muzyków czekała długa i intensywna trasa koncertowa oraz "wygrywanie" publiczności od supportowanych zespołów, jak Emerson Lake and Palmer czy Frank Zappa.
Prawdziwym sukcesem okazało się dopiero wydanie w 1973 drugiego albumu - "Birds of Fire", wydany przez Columbię, z tytułowym hitem:
John McLaughlin - guitar
Jan Hammer - keyboards, synthesizer Moog
Jerry Goodman - violin
Rick Laird - bass
Billy Cobham - drums
"Birds of Fire"


Był to ostatni album studyjny nagrany przez oryginalny skład, zanim formacja rozpadła się.
Na tylnej okładce znalazł się wiersz "Revelation", autorstwa Śri Chinmoya.
Podobnie, jak w przypadku poprzedniego albumu, "Birds of Fire" składał się wyłącznie z kompozycji Johna McLaughlina.
Należał do nich m.in. utwór "Miles Beyond (Miles Davis)", który McLaughlin poświęcił swojemu przyjacielowi i byłemu liderowi zespołu, w którym gitarzysta grał.
W przyszłości, utwór ten miał przynieść McLaughlinowi Grammy, tyle, że nagrany w zupełnie już innym składzie i konwencji:
"Miles Beyond (Miles Davis)"


Czysto instrumentalna fuzja jazzu i rocka, pozbawiona chwytliwych motywów i nadających się do tańca kawałków, na dodatek - nie emitowana w popularnych radiostacjach, zdołała jednak konkurować na listach przebojów z takimi gwiazdami, jak Aretha Franklin, Stevie Wonder czy Elton John.
Ich sukces miał ogromny wpływ na całą branżę jazz-rocka w Stanach, bo przetarł szlak, który umożliwił wypłynięcie na szerokie wody innym gwiazdom tego nurtu, jak Return to Forever Chicka Corei czy Weather Report, z Joe Zawinulem i Wayne'em Shorterem na czele.
Istniała jednak zasadnicza różnica między tym, co zespół prezentował na 40-minutowych krążkach, a trwającymi po 1,5-2 godziny koncertami, na których przedstawiali pełnię swoich improwizacyjnych możliwości.

McLauglin zdawał sobie z tego świetnie sprawę, i już w 1972 zaproponował Columbii album na żywo z koncertu w Cleveland w Ohio, znany fanom z bootlegowego obiegu jako "Wild Strings"

https://www.youtube.com/watch?v=91Cql5li_2Q
Jednak, dopiero popularność grupy w 1973 umożliwiła realizację tych planów i wydanie przez Columbię płyty koncertowej "Between Nothingness & Eternity", zawierającej takie gatunki, jak fusion, jazz-rock i prog rock.
Na płycie znalazły się trzy (z sześciu oryginalnych) utwory, zagrane na żywo podczas Schaefer Music Festival, w Central Park w Nowym Jorku, w dniach 17 i 18 sierpnia 1973, w oryginalnym jeszcze, pierwszym składzie formacji:
John McLaughlin - guitar
Jan Hammer - piano, synthesizer Moog
Jerry Goodman - violin
Rick Laird - bass
Billy Cobham - drums
"Between Nothingness & Eternity" 1973

https://www.youtube.com/watch?v=YmNkGQm1YE4
Koniec 1973 przyniósł rozwiązanie pierwszego składu grupy. Ze względu na nagłą sławę, wyczerpanie i brak wewnętrznej komunikacji, zespół zaczął się sypać.
Stres był dodatkowo pogarszany przez katastrofalną - z punktu widzenia osobistych relacji - sesję nagraniową w londyńskim Trident Studios, do planowanego kolejnego albumu, podczas której niektórzy z muzyków nie rozmawiali ze sobą w ogóle.

Ten projekt nigdy nie został w pełni ukończony. Ostatnia kropla goryczy przelała się, gdy McLaughlin przeczytał wywiad w magazynie "Crawdaddy", w którym Jan Hammer i Jerry Goodman wyrazili swoje frustracje stylem przywódczym Johna.

Ze swojej strony, McLaughlin tłumaczył w wywiadzie, że chciał koniecznie wydać kolejny album, ponieważ uważał, że będzie bardzo dobry.
Prawie 30 lat później, na początku renesansu muzyki Mahavishnu, w 1999, niekompletny album z "nieudanego" londyńskiego nagrania, został wydany jako "The Lost Trident Sessions"


Odnoszący ogromne sukcesy, pierwszy skład Mahavishnu Orchestra, zagrał ponad 530 koncertów, zanim definitywnie zakończył
działalność pożegnalnym występem:
Mahavishnu Orchestra - Lve @ Paramount Northwest, Seattle, USA 1973
John McLaughlin - guitar
Jerry Goodman - violin
Rick Laird - bass
Billy Cobham - drums
Jan Hammer - piano, keyboards


KARIERA SOLOWA
Jan Hammer rozpoczął solową działalność płytą "Like Children" z 1974, nagraną w duecie ze skrzypkiem, Jerrym Goodmanem. Obaj muzycy byli wcześniej członkami The Mahavishnu Orchestra.
Na płycie obaj muzycy wykorzystali szerokie instrumentarium, a także dodali wokale:
Jan Hammer - synthesizer Moog, acoustic piano, electric piano, drums, percussion, vocals
Jerry Goodman - acoustic violin, electric violin, viola, electric mandolin, vocals
"Country and Eastern Music" from ""Like Children" 1974

https://www.youtube.com/watch?v=fsBNnyvYTo8
"Steppings Tones" from ""Like Children" 1974


Również w 1974 Hammer wystąpił na debiutanckiej płycie gitarzysty jazzowego, Johna Abercrombie - "Timeless", nagranej w trio:
John Abercrombie - guitar
Jan Hammer - organ, piano, synthesizer
Jack DeJohnette - drums
"Timeless" 1974


Pierwszą, całkowicie autorską płytą Hammera, była jazz-rockowo elektroniczna "The First Seven Days" z 1975, nagrana i wyprodukowana w Red Gate Studio, które sam zbudował w swoim wiejskim domu w Kent, w stanie Nowy Jork, i które od tamtej pory jest miejscem jego nagrań. Na albumie wystąpili:
Jan Hammer - piano, electric piano, synthesizer, mellotron, drums, percussion
David Earle Johnson - congas, percussion
Steve Kindler - violin
"Darknesss / Earth In Search of a Sun" from "The First Seven Days" 1975


W 1976 powstała pierwsza JAN HAMMER GROUP, składająca się z basisty Fernando Saundersa, perkusjonisty Davida Earle Johnsona, Jana Hammera, skrzypka i gitarzysty Stevena Kindlera, oraz perkusisty i wokalisty Tony'ego Smitha.
Grupa wsparła trasę promocyjną albumu "The First Seven Days", i wydała cztery płyty, w tym dwie z Jeffem Beckiem:
"Oh, Yeah?" w 1974


"Jeff Beck - Wired", w 1976


"Jeff Beck with the Jan Hammer Group - Live" w 1977


oraz "Melodies" w 1977


Kolejne albumy Jan nagrywał w zmiennych składach, m.in. z własnym JAN HAMMER TRIO, gdzie grali holenderski perkusista, Cees See, i czesko-amerykański basista, George Mraz.

JAN HAMMER & AL DI MEOLA
W 1977 Hammer rozpoczął współpracę z Alem Di Meolą.
Wystąpił na legendarnym albumie Ala - "Elegant Gypsy" z 1977.
Charakterystyczna muzyka na albumie to fuzja jazzu i rocka, z błyskawicznymi gitarowymi riffami i z lirycznymi pasażami akustycznymi.
Utwory obejmowały eksplorację tematów muzyki latynoskiej, w tym gatunków akustycznych, takich jak flamenco.
Album od lat wygrywa coroczną nagrodę za najlepszy album gitarowy w plebiscycie magazynu "Guitar Player". Wystąpiła tam prawdziwa śmietanka światowego jazzu:
Al Di Meola - guitar, piano, synthesizer, percussion
Paco de Lucía - guitar
Jan Hammer, Barry Miles - keyboards
Anthony Jackson - bass guitar
Mingo Lewis - congas, synthesizers, organ, percussion
Steve Gadd, Lenny White - drums
"Flight Over Rio" from "Elegant Gypsy" 1977

https://www.youtube.com/watch?v=7qmIXVOEUKo
Drugą wspólną płytą była "Splendido Hotel" z 1980 (nagrana w 1979), nagrana w 16-osobowym składzie oraz z chórem The Columbus Boychoir. Jan Hammer wykonał solo na Moogu w utworze "Al Di's Dream Theme"


Trzecia płyta Ala Di Meoli, z Janem Hammerem w składzie, to "Electric Rendezvous" z 1982, nagrana ponownie w legendarnej obsadzie:
Al Di Meola - electric guitar, acoustic guitars
Paco de Lucía - acoustic guitar
Anthony Jackson - bass guitar
Jan Hammer, Philippe Saisse - keyboards
Steve Gadd - drums, percussion
James Mingo Lewis - percussion
"Electric Rendezvous" 1982


W tym samym roku, Hammer wyruszył w trasę z zespołem Ala Di Meoli, która zaowocowała albumem "Tour De Force - Live", nagranym 4 lutego 1982, w Tower Theatre w Philadelphii, w stanie Pennsylvania:
Al Di Meola - acoustic guitar, electric guitar
Jan Hammer, Victor Godsey - keyboards
Anthony Jackson - bass guitar
Steve Gadd - drums, percussion
Mingo Lewis - percussion
Philippe Saisse - additional keyboards
Sammy Figueroa - additional percussion
"Elegant Gypsy Suite" from "Tour De Force - Live" 1982

https://www.youtube.com/watch?v=-sApWoy4Xjg
Współpraca z Di Meolą zakończyła się dla Hammera albumem "Scenario" z 1983
Al Di Meola - guitars
Jan Hammer - keyboards, programming
Tony Levin - stick bass
Bill Bruford - electronic drums
Phil Collins - drums
"Mata Hari" from "Scenario" 1983


Jan Hammer & Al Di Meola - "Cruisin' ", Live @ the Savoy, NYC 1982
Al Di Meola - guitars
Anthony Jackson - bass guitar
Jan Hammer, Victor Godsey - keyboards
Steve Gadd - drums, percussion
Mingo Lewis - percussion


W grudniu 1983 Hammer dołączył do ówczesnej czołówki muzyków rockowych, podczas serii koncertów dobroczynnych na rzecz Ronnie Lane's A.R.M.S. (Action Research into Multiple Sclerosis):
Eric Clapton, Jimmy Page, Joe Cocker, Jeff Beck, Ronnie Wood, Charlie Watts, Jan Hammer and others - Final Song Live @ Ronnie Lane's A.R.M.S. 1983


"MIAMI VICE"
Największe wyzwanie przyszło jesienią 1984, kiedy producenci serialu "Miami Vice" zwerbowali Hammera do udźwiękawiania kolejnych odcinków.
W 1985 "Miami Vice Theme" był pierwszym i jedynym oryginalnym hitem instrumentalnym z soundtracku telewizyjnego na billboardowej liście 100 najlepszych singli.
Utwór stał się międzynarodowym przebojem, sprzedał się w ilości 4 mln egzemplarzy, i przyniósł Hammerowi dwie nagrody Grammy w 1986, w kategoriach Best Pop Instrumental Performance oraz Best Instrumental Composition:
"Miami Vice Theme"


Razem z innym popularnym utworem - "You Belong to the City", autorstwa Glenna Freya, "Miami Vice Theme" spowodował, że muzyka z tego serialu stała się jedną z najbardziej nagradzanych w historii.
"Miami Vice II" i "Escape from Television" wydano w 1987 w milionach egzemplarzy. Obie płyty zawierały "Crockett's Theme", który stał się światowym hitem:
"Crockett's Theme" from "Miami Vice" - Official Video 1987

https://www.youtube.com/watch?v=Lfgf9HatIHI
W 2002 został wydany dwupłytowy album "Miami Vice: The Complete Collection".
Pierwsza płyta zawierała wszystkie 20 kompozycji z poprzednich wydań Hammera

Druga zawierała 22, nigdy wcześniej nie publikowane, utwory


Na początku lat 90. Hammer koncertował z perkusistą Tonym Williamsem, jako JAN HAMMER / TONY WILLIAMS GROUP. Wystąpili 4 lipca 1991 podczas Spectrum de Montréal, w ramach Montreal Jazz Festival. Występ został uwieczniony na płycie oraz DVD: Jan Hammer & Tony Williams Group - Live @ Montréal Jazz Festival, Full Concert 1991


MUZYKA DO ANIMACJI, SERIALI, PROGRAMÓW TV
Następny projekt Hammera był wielkim krokiem w świat komputerowej animacji, jako kompozytora i wykonawcy oryginalnej ścieżki dla video-albumu "Beyond The Mind's Eye", wydanego w 1992.
Była to muzyka, zgrana z animacją, przełamująca bariery wirtualnej rzeczywistości.
"Beyond The Mind's Eye" było jednym z pięciu najlepiej sprzedających się wideoklipów


Pod koniec 1993 (aż do 2000) Hammerowi zlecono skomponowanie całej oryginalnej muzyki dla TV Nova - pierwszej komercyjnej sieci telewizyjnej w Europie Wschodniej, z siedzibą w jego rodzinnej Republice Czeskiej.
Premiera odbyła się 4 lutego 1994. Hammer skomponował wszystko, w tym motywy do 23 oryginalnych programów, wyprodukowanych przez sieć, 50 oddzielnych identyfikatorów stacji, muzykę do wszystkich specjalnych transmisji w sieci, a także muzykę do wszystkich wiadomości, programów sportowych i pogodowych.
W kolejnych latach stworzył muzykę do wielu jeszcze seriali i programów telewizyjnych.

W 1994 Hammer wydał swój pierwszy po latach, niesoundtrackowy album, pod własnym nazwiskiem - "Drive", gdzie zagrali Jeff Beck na gitarze oraz Michael Brecker i Stan Harrisonna saksofonach "Drive" Official Video 1994


Rok 1999 Jan rozpoczął od kompozycji "Even Odds" na płytę Jeffa Becka "Who Else"


W tym samym roku Hammer ostatecznie poskładał album Mahavishnu Orchestra "The Lost Trident Sessions", nagrany jeszcze w 1973, tuż przed rozpadem pierwszego legendarnego składu grupy.
Premiera była przekładana, aż do decyzji założycieli zespołu, która nastąpiła 24 lata po nagraniu.
Album został ochrzczony mianem "Świętego Graala fuzji jazzu i rocka". Na płycie Jan Hammer, John McLauglin, Billy Cobham, Jerry Goodman i Rick Laird dali z siebie wszystko:
Mahavishnu Orchestra - "The Lost Trident Sessions 1973" 1999


W 2003, w wyniku zapotrzebowania na wcześniejsze prace Hammera, Sony Records dało zielone światło na reedycję debiutanckiego albumu Hammera z 1975 - "The First Seven Days".
Jan zremasterował cyfrowo cały album. Był zachwycony, że po ponad 25 latach mógł usłyszeć swój album w jakości, w jakiej powinien on być od początku nagrany.
Po raz pierwszy, klasyczny album wyposażono w 12-stronicową okładkę, długą biografię i zdjęcia wcześniej nie publikowane.

Najnowsze wydawnictwa Jana Hammera to "Seasons Pt. 1" z 2018 oraz "Stone Alliance Special Guest Jan Hammer - Live In Berlin" z 2019, nagrana w składzie:
Kenny Kirkland - piano, keyboards, percussion
Bob Mintzer - tenor sax, soprano sax, bass clarinet, flute, percussion
Gene Perla - electric bass, percussion
Don Alias - drums, congas
Special Guest: Jan Hammer - keyboards
"Georgia O' " from "Live In Berlin" 2019


"Miss T." from "Live In Berlin" 2019


W trakcie całej swojej kariery Jan Hammer, jako sideman, nagrywał albumy z czołówką światowej muzyki. Są tu takie nazwiska, jak Jeff Beck, Al Di Meola, Jerry Goodman, Frank Foster, Carlos Santana, Billy Cobham, Stanley Clarke, Lenny White, John Abercrombie, Elvin Jones, Joni Mitchell, Tony Williams, Mick Jagger, James Young czy Yoshiaki Masu.

Jan Hammer zapracował sobie na uznanie w świecie, gdzie nowoczesna muzyka styka się ze sztuka wizualizacji.
Od psychodelicznych rytmów Mahavishnu Orchestra, przez docenione rarytasy z serialu "Miami Vice", aż do post-modernistycznych klimatów w wielu utworach dla telewizji, Jan Hammer konsekwentnie wysuwa się na front muzycznych wojowników. Zawsze sięga głębiej do świata muzyki i sztuki.

Dyskografia
wikipedia -Jan Hammer - Dyskografia
Nagrody i nominacje Grammy

https://www.grammy.com/grammys/artists/jan-hammer
wikipedia.org/wiki/Jan_Hammer_dis
Posłuchajmy:wikipedia.org/wiki/Jan_Hammer_dis
Jan Hammer with The The Mahavishnu Project - Live @ Moogfest, 2006
Jan Hammer - keyboards
Adam Holzman - keyboards
Rob Thomas - violin
Glenn Alexander - guitar
Dave Johnsen - bass
Greg Bendian - drums


Jan Hammer - "Crockett's Theme", Live on Amsterdam TV 2013


Jeff Beck The Band & Jan Hammer - "Blue Wind", Live @ The Hollywood Bowl 2016
Jeff Beck - lead guitar
Jan Hammer - keyboards
Carmen Vandenberg - rhythm guitar
Rhonda Smith - bass guitar
Jonathan Joseph - drums


HAPPY 72nd BIRTHDAY to JAN HAMMER !!!