16. TYRMAND 1958. I Festiwal Jazz Jamboree


Oprac. Andrzej Rumianowski, fot. Arch. Hoovera, Arch. Mary Ellen Tyrmand, Arch. Muzeum Jazzu, Arch. Dudusia Matuszkiewicza


Rok 2020, uchwałą Sejmu RP, ogłoszony został Rokiem Leopolda Tyrmanda

16 maja 2020 roku przypada setna rocznica urodzin Leopolda Tyrmanda, zaś 19 marca 2020. minęła 35. rocznica jego śmierci. Leopold Tyrmand to pisarz, literat, a także niestrudzony popularyzator jazzu. Jest patronem Fundacja Muzeum Jazzu przy Polskiej YMCA. Z okazji Roku Leopolda Tyrmanda, Muzeum Jazzu przedstawia wystawę internetową pt. Stulecie urodzin Leopolda Tyrmanda, wykonaną w oparciu o materiały zgromadzone w Cyfrowym Archiwum Muzeum Jazzu, dzięki ofiarności Matthew Tyrmanda, Mary Ellen TyrmandJerzego Dudusia Matuszkiewicza, we współpracy z Marcelem Woźniakiem, biografem Leopolda TyrmandaPawłem Brodowskim, redaktorem naczelnym Jazz Forum.



Barbara Hoff, 1958


W 1958 Leopold Tyrmand rozwiódł się ze swą pierwszą żoną, Małgorzatą Rubel-Żurowską, i poślubił Barbarę Hoff, polską projektantkę mody, absolwentkę historii sztuki na Uniwersytecie Jagiellońskim.





Barbara Hoff i Leopold Tyrmand, 1958



Kamienica przy ulicy Dobrej 89a, w Warszawie. fot. A. Rumianowski


Państwo Tyrmandowie początkowo mieszkali w Krakowie, gdzie od czasów studenckich Barbara Hoff prowadziła dział mody w tygodniku Przekrój. Wkrótce jednak przeprowadzili się do Warszawy, do kamienicy przy ulicy Dobrej 89a.



Leopold Tyrmand w swoim samochodzie, w roku 1958.
Fot. Lucjan Fogiel


Do roku 1958 Leopold Tyrmand wydał następujące książki:
- Hotel Ansgar - 1947
- Zły - 1955
- U brzegów jazzu - 1957
- Gorzki smak czekolady Lukullus - 1957

Miał za sobą pracę, lub pracował nadal w redakcjach następujących gazet:
- Express Wieczorny
- Słowo Powszechne
- Dziś i Jutro
- Ruch Muzyczny
- Przekrój
- Tygodnik Powszechny


Tyrmand ciągle pisał i zajmował się organizacją jazzowych wydarzeń.

Plakat Festiwalu JAZZ JAMBOREE 58 autorstwa Stodole
Archiwum Muzeum Jazzu


Przygotowania do III Festiwalu w Sopocie były w pełnym toku, gdy wiosną 1958 roku władze Trójmiasta oznajmiły, że impreza się nie odbędzie, bo jest szkodliwa dla ładu publicznego.

Ale gdańscy działacze nie poddali się. Pojechali do Warszawy do Hot Club Hybrydy, gdzie jego prezes Jan Borkowski nie wahał się ani chwili: „Jeśli tak, to robimy festiwal u nas”.

Skłonił rady ZSP (Zrzeszenia Studentów Polskich) w Warszawie i Krakowie, aby wraz z Hot Clubem Hybrydy i Jazz Clubem z Krakowa podjęły się organizacji festiwalu.

Tak narodził się Festiwal Jazz 58, przemianowany wkrótce na Jazz Jamboree. 18 września 1958 roku, w baraku klubu Stodoła przy ulicy Emilii Plater zabrzmiał sygnał Swanne River otwierający I Festiwal Jazz Jamboree, który trwał w Warszawie do 21 IX, po czym przeniósł się do Krakowa (22-24 IX)
”.

Krystian Brodacki „Historia Jazzu w Polsce



Afisz Festiwalu JAZZ JAMBOREE 58 w warszawskiej Stodole - Archiwum Muzeum Jazzu


Przeniesiony z Sopotu do Warszawy i Krakowa festiwal muzyki jazzowej nazywał się Jazz 58.

Nazwa Jazz Jamboree na początku dotyczyć miała tylko koncertów w warszawskim Klubie Studenckim Stodoła.

Autorstwo nazwy koncertu Jazz Jamboree w Stodole przypisuje się Leopoldowi Tyrmandowi, co on sam potwierdził w ostatnim swoim wywiadzie przeprowadzonym przez Pawła Brodowskiego, red. naczelnego Jazz Forum, w 1985 roku.



Programy Festiwalu JAZZ 58 w Warszawie,
- Archiwum Muzeum Jazzu


W programie festiwalu Leopold Tyrmand napisał:

Co będziemy robić w Stodole? Będziemy słuchać jazzu! Jazz stał się spoiwem i symbolem środowisk, które powstały samorzutnie, naturalnie, drogą naturalnego doboru i wyboru”.